Việt Nam ban hành Quyết định số 31: 12 nhóm hàng nhập khẩu bắt buộc làm thủ tục hải quan tại cửa khẩu từ ngày 14/8

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã ký Quyết định số 31/2026/QĐ-TTg, ban hành danh mục hàng hóa nhập khẩu bắt buộc thực hiện thủ tục hải quan tại cửa khẩu nhập. Quyết định sẽ có hiệu lực từ ngày 14/8/2026, thay thế Quyết định số 23/2019/QĐ-TTg ban hành ngày 27/6/2019.

I. 12 nhóm hàng phải làm thủ tục tại cửa khẩu nhập

Theo văn bản được công bố trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (baochinhphu.vn) và LuatVietnam, các mặt hàng sau phải hoàn thành khai báo và kiểm tra hải quan ngay tại cửa khẩu nhập, không được làm thủ tục tại địa điểm thông quan nội địa:

• Thuốc lá và các sản phẩm thuốc lá
• Đồ uống có cồn và rượu
• Bia mạch nha
• Ô tô chở người dưới 16 chỗ
• Máy bay và du thuyền
• Các loại xăng dầu
• Máy điều hòa không khí có công suất làm lạnh không quá 90.000 BTU
• Bài lá
• Vàng mã
• Tiền chất thuốc nổ và vật liệu nổ công nghiệp (theo quy định của Bộ Công Thương)
• Hàng hóa ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh (theo danh mục của Chính phủ)
• Hàng hóa nhập khẩu từ quốc gia hoặc vùng lãnh thổ có dịch bệnh (theo công bố của Bộ Nông nghiệp và Môi trường)

II. Hàng hóa chung một vận đơn

Theo Tạp chí Luật sư Việt Nam, nếu cùng một vận đơn có cả hàng thuộc danh mục và hàng ngoài danh mục, toàn bộ lô hàng phải làm thủ tục hải quan tại cửa khẩu nhập, không được tách riêng để khai báo.

III. Các trường hợp được miễn áp dụng

Những trường hợp sau vẫn được phép làm thủ tục hải quan ngoài cửa khẩu:

• Máy móc, thiết bị và vật tư nhập khẩu phục vụ xây dựng nhà máy hoặc công trình
• Nguyên liệu nhập khẩu phục vụ gia công, sản xuất trong nước, sản xuất xuất khẩu hoặc khu phi thuế quan
• Hàng hóa đưa vào kho ngoại quan hoặc khu phi thuế quan
• Hàng nhập khẩu bán tại cửa hàng miễn thuế
• Hàng cứu trợ khẩn cấp
• Vật tư chuyên dùng cho quốc phòng và an ninh
• Hàng lẻ (LCL), bưu phẩm và chuyển phát nhanh

IV. Tác động đến hoạt động thông quan

Theo EBRUN và các phương tiện truyền thông trong lĩnh vực thương mại điện tử xuyên biên giới, quy định mới có thể kéo dài thời gian thông quan từ 2–5 ngày làm việc, đồng thời làm tăng chi phí lưu kho tại cảng và chi phí khai báo hải quan.

Quyết định cũng quy định điều khoản chuyển tiếp. Đối với hàng hóa thuộc danh mục cũ nhưng không còn nằm trong danh mục mới, nếu đã hoàn thành khai báo trước ngày 14/8/2026, việc thông quan sẽ tiếp tục được thực hiện theo quy định trước đây.

Góc nhìn ngành

Quy định mới đưa các mặt hàng chịu thuế cao, hàng hóa chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và các mặt hàng có rủi ro cao về an ninh, kiểm dịch vào diện bắt buộc thông quan tại cửa khẩu nhập đầu tiên, qua đó tăng cường kiểm soát xuất xứ và tuân thủ thương mại.

Đối với doanh nghiệp Trung Quốc xuất khẩu sang Việt Nam, đặc biệt là các mặt hàng thương mại điện tử như điều hòa dân dụng, cần chuẩn bị cho thời gian thông quan dài hơn và chi phí logistics tăng lên. Doanh nghiệp nên hoàn tất các tờ khai hiện có trước ngày 14/8, đồng thời dự trù thêm thời gian và chi phí thông quan sau khi quy định mới có hiệu lực.